FR | NL | DE
Links|Contact|Sitemap|Help|
Zoek:
Logo du site de la Belgique
Directie van de Verkiezingen
rss Imprimer la page
Vous êtes ici :Ontvangst > Media  > Federaal 2010 > Woordenlijst > S - T

S - T

 

S

  • Scheiding der machten (beginsel)

In België wordt de macht van de Staat verdeeld tussen drie machten, met name de wetgevende macht, de uitvoerende macht en de rechterlijke macht. Elke macht controleert en beperkt de andere machten. Dit principe van de scheiding der machten wordt niet uitdrukkelijk vermeld in de Grondwet en is niet absoluut.
De federale wetgevende macht maakt de wetten en controleert de uitvoerende macht. Ze wordt uitgeoefend door het parlement en door de Koning. Het parlement bestaat uit twee kamers, de Senaat en de Kamer van Volksvertegenwoordigers.
De federale uitvoerende macht bestuurt het land. Zij zorgt ervoor dat de wetten concreet worden toegepast en dat zij worden nageleefd. De uitvoerende macht wordt uitgeoefend door de Koning en zijn regering, bestaand uit Ministers en Staatssecretarissen.
De rechterlijke macht doet uitspraak inzake geschillen en wordt uitgeoefend door de hoven en rechtbanken. Zij controleert eveneens de wettigheid van de handelingen van de uitvoerende macht.
De scheiding der machten bestaat eveneens op het niveau van de gemeenschappen en van de gewesten. Deze beschikken over een afzonderlijke wetgevende macht en een afzonderlijke uitvoerende macht. Voor de federale autoriteiten, de gemeenschappen en de gewesten, wordt de rechterlijke macht echter uitgeoefend door dezelfde instanties.

(Terug naar de Top)

  • Secretaris

Lid van een stembureau rechtstreeks aangewezen door de voorzitter van dit bureau om hem bij te staan in het beheer van de verrichtingen van dit bureau. De secretaris van een stembureau is niet stemgerechtigd bij het nemen van beslissingen van het bureau waarvan hij deel uitmaakt.

(Terug naar de Top)

  • Senaat

De Senaat is één van de drie organen van de wetgevende Macht en is samengesteld uit 40 leden die om de vier jaar rechtstreeks verkozen worden, 21 gemeenschapssenatoren, 10 gecoöpteerde senatoren en senatoren van rechtswege.

(Terug naar de Top)

  • Stelsel van evenredige vertegenwoordiging

Kiesstelsel waarin de verkozenen (afgevaardigden, senatoren…) zo rechtvaardig mogelijk de diversiteit van de meningen van de kiezers weerspiegelen. Dit type stemming, dat wordt toegepast in België met het systeem D’Hondt, is het tegenovergestelde van het meerderheidsstelsel.

(Terug naar de Top)

  • Senator van rechtswege

Het betreft kinderen van de Koning die ouder zijn dan 18 jaar of, indien er geen zijn, de Belgische afstammelingen van de tot regeren gerechtigde tak van het koninklijk stamhuis.
In theorie zijn de senatoren van rechtswege stemgerechtigd vanaf het ogenblik dat zij de leeftijd van 21 jaar bereikt hebben. In de praktijk stemmen zij niet. Zij worden evenmin in aanmerking genomen voor de bepaling van het aanwezigheidsquorum. Opdat een stem geldig is, dienen dus 36 van de 71 senatoren aanwezig te zijn.
Op het ogenblik hebben Zijne Koninklijke Hoogheid Prins Philippe, Hare Koninklijke Hoogheid prinses Astrid en Zijne Koninklijke Hoogheid Prins Laurent de eed als senator afgelegd.

(Terug naar de Top)

  • Stembiljet

Het stembiljet laat de kiezer toe om zijn keuze bij een stemming uit te drukken. De afmetingen van het stembiljet, dat gedrukt wordt op papier met een watermerk, worden bepaald door het koninklijk besluit van 15 april 1994.

(Terug naar de Top)

  • Stembureaus

Het betreft bureaus die zetelen in de lokalen waarin de burgers hun stem uitbrengen, met andere woorden in elke gemeente. Er zijn evenveel stembureaus als stemafdelingen.
De stembureaus zijn samengesteld uit een voorzitter, vier bijzitters en vier plaatsvervangende bijzitters. In de stembureaus waar gebruik wordt gemaakt van geautomatiseerde stemsystemen en die meer dan 800 kiezers tellen, wijst de voorzitter van het kantonhoofdbureau bovendien een extra bijzitter en een extra plaatsvervangende bijzitter aan en een adjunct-secretaris met computerervaring.
De voorzitter, bijgestaan door zijn bureau, is belast met het treffen van de noodzakelijke maatregelen opdat de stemverrichtingen regelmatig en normaal zouden verlopen. Hij is belast met de ordehandhaving in het lokaal en de wachtruimte.
De stemverrichtingen worden afgesloten om 13 u. voor de traditionele stemming en om 15 u. voor de geautomatiseerde stemming. In geval van gelijktijdige verkiezingen kan worden besloten om de openingsuren van de bureaus te verlengen.

(Terug naar de Top)

  • Stembus

Van een gleuf voorziene doos, vervaardigd in overeenstemming met de bepalingen van het koninklijk besluit van 9 augustus 1894, bestemd voor het ontvangen van de stembiljetten waarmee de kiezers hun stem hebben uitgebracht.

(Terug naar de Top)

  • Stemhokje

Materiële structuur die opgesteld wordt in overeenstemming met de bepalingen van het ministerieel besluit van 10 augustus 1894 waarin een kiezer in alle vertrouwelijkheid zijn stem kan uitbrengen.

(Terug naar de Top)

  • Stemopneming

Verrichting die, na de sluiting van de traditionele stembureaus, wordt uitgevoerd om de door de kiezers uitgebrachte stemmen te tellen.

(Terug naar de Top)

  • Stemopnemingsbureaus

Het betreft bureaus die belast zijn met het tellen van de door elke lijst ontvangen stemmen, alsook de blanco of nietige stembiljetten. De stemopnemingsbureaus zijn gevestigd in de hoofdplaats van het kieskanton (voor de wetgevende verkiezingen, regionale verkiezingen en verkiezingen van het Europees Parlement).
Elk stemopnemingsbureau is samengesteld uit een voorzitter, vier bijzitters en vier plaatsvervangende bijzitters. Zij ontvangt de stembiljetten van verschillende stembureaus (maximum 2.400 stembiljetten). De handelingen van een stemopnemingsbureau beginnen om
14 u. (16 u. voor wat betreft de verkiezing van het Europees Parlement). Voor verkiezingen met behulp van geautomatiseerde systemen, worden de stemopnemingsbureaus afgeschaft.

(Terug naar de Top)

  • Stemplicht

Kiesstelsel waarin de deelname van de kiezers aan de stemming verplicht is, zoals dit in België, in het Groothertogdom Luxemburg, in Griekenland, in Australië en in het grootste deel van Zuid-Amerika het geval is.
Indien een kiezer niet deelneemt aan de stemming, dient hij een geldige reden tot onthouding over te maken aan de Vrederechter van zijn kanton, die deze reden al dan niet zal valideren. De deelname aan de stemming is verplicht, maar het uitbrengen van een stem niet. Men dient zich dus naar het stembureau te begeven, maar men mag ervoor kiezen om voor niemand te stemmen (blanco stem).

(Terug naar de Top)

  • Systeem D’Hondt

Systeem van zetelverdeling, gebruikt in de kieskringen waar geen lijstenverbinding is, waardoor het aantal zetels toekomend aan elke lijst wordt bekomen door het kiescijfer van deze lijst te delen door de kiesdeler.

(Terug naar de Top)

T

  • Taalgebied

Krachtens artikel 4 van de Grondwet heeft België vier taalgebieden: het Nederlandse taalgebied, het Franse taalgebied, het tweetalige gebied Brussel-Hoofdstad en het Duitse taalgebied. Elke gemeente van het Koninkrijk maakt deel uit van één van deze taalgebieden.

(Terug naar de Top)

  • Toegankelijkheid van een stembureau

Alle kiezers moeten zonder moeilijkheden kunnen deelnemen aan het verkiezingsproces. Er worden verschillende maatregelen gedefinieerd teneinde de toegankelijkheid van de stembureaus te maximaliseren. U vindt deze maatregelen hier (link)

(Terug naar de Top)

  • Traditionele stemming

Stemprocedure waarbij een kiezer zijn keuze uitbrengt door middel van een papieren stembiljet en een rood potlood. Deze stemprocedure vereist een manuele stemopneming.

(Terug naar de Top)

Nieuws

12.10.2018
Officiële statistiek betreffende de kiezers – Verkiezingen van 14.10.2018 - Statistiek van de kiezers per nationaliteit
21.08.2018
Statistiek betreffende de kiezers (31/07/2018-01/08/2018) – Verkiezingen van 14.10.2018
25.06.2018
Vereenvoudigde verkiezingsagenda 26.05.2019
26.04.2018
Formulieren voor de inschrijving van Europese burgers voor de Europese verkiezingen van 26 mei 2019
20.04.2018
Volmachtformulieren voor gelijktijdige verkiezingen van 26 mei 2019

Nieuws

12.10.2018
Officiële statistiek betreffende de kiezers – Verkiezingen van 14.10.2018 - Statistiek van de kiezers per nationaliteit
21.08.2018
Statistiek betreffende de kiezers (31/07/2018-01/08/2018) – Verkiezingen van 14.10.2018
25.06.2018
Vereenvoudigde verkiezingsagenda 26.05.2019
26.04.2018
Formulieren voor de inschrijving van Europese burgers voor de Europese verkiezingen van 26 mei 2019
20.04.2018
Volmachtformulieren voor gelijktijdige verkiezingen van 26 mei 2019